Create Content
VRAAG
Wat zijn de risico’s van het toepassen van inteelt?
ANTWOORD
Inteelt vindt plaats als twee individuen met elkaar gepaard worden die familie van elkaar zijn. Een vuistregel die de spijker op zijn kop slaat luidt: inteelt = risico. Het betekent dat inteelt niet altijd direct tot problemen leidt maar het risico op problemen wordt wel groter.

Die mogelijke risico’s vallen uiteen in drie groepen:
  1. Een verhoogde kans op het optreden van erfelijke afwijkingen.
  2. Het optreden van inteeltdepressie (voornamelijk terug te zien in verminderde vruchtbaarheid en vitaliteit)

    Op populatieniveau
     
  3. Verkleining van de genetische spreiding (dieren in de populatie worden steeds meer familie van elkaar) 
EVEN IETS MEER
 EVEN IETS MEER OVER 1.

Veel erfelijke afwijkingen vererven niet dominant. Eenvoudig gezegd; ouders kunnen erfelijke afwijkingen in hun genen dragen maar deze komen niet tot uiting. Ze zijn drager. Stel nu dat twee paarden in hun afstamming een gemeenschappelijke ouder hebben. Deze gemeenschappelijke ouder was drager van een gebrek. Worden beide paarden nu met elkaar gepaard (inteelt), dan is de kans aanwezig dat zowel via vaders- als via moederszijde het gebrek bij de nakomeling terecht komt. Als dat het geval is, kan bij de nakomeling het gebrek wel optreden. Niet alle gebreken vererven zo eenvoudig als hierboven omschreven maar het voorbeeld maakt wel duidelijk dat de kans op erfelijke gebreken toeneemt als twee ouders familie van elkaar zijn. Hoe sterker de familieband, hoe groter het risico.

EVEN IETS MEER OVER 2.

Inteelt is het “spiegelbeeld” van kruising. Bij kruising treedt heterosis op. Heterosis is ook wel bekend als het “bastaardeffect”. Zo zijn bastaardhonden vergeleken met hun rasbroeders vaak extra vitaal en extra vruchtbaar (ook voor andere kenmerken is dit bastaard-effect wel bekend). Het heterosis effect kan ontstaan als twee allelen op een gen verschillend zijn, dit heet: heterozygoot. Wanneer een dier is ingeteeld ontstaat de “spiegelbeeld situatie”. Omdat ouders van familie van elkaar zijn, zijn de twee allelen op een gen steeds vaker hetzelfde, dit heet: homozygoot. Inteelt laat het bastaard-effect (het heterosis-effect) dus afnemen. De vitaliteit en vruchtbaarheid lopen terug.

EVEN IETS MEER OVER 3.

Op populatie niveau is er nog een derde risico, namelijk verkleining van de genetische spreiding. Dit vindt vooral plaats bij kleine populatie. Als er veel inteelt toegepast wordt binnen een kleine populatie worden de volgende generaties snel steeds meer familie van elkaar zijn. Hierdoor wordt de genetische spreiding snel kleiner en “vrij bloed” wordt steeds moeilijker te vinden.